9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 29
Aşağıda fizik biliminin alt dalları ve bu alt dalların incelediği konular verilmiştir.
Soru: Dersten en az bir hafta önce Ibnülheysem, Hazini, Isaac Newlon (Ayzek Nüvtın), Albert Einstein (Albırt Aynştayn) gibi fizik bilimine katkı sağlayan üç bilim insanı belirleyiniz. Belirlediğiniz bilim insanlarının yaşamını, yaşadıkları dönemi (dünyanın ve yaşadıkları ülkenin sosyal ve ekonomik durumu), yaptıkları bilimsel çalışmaları, çalışmalarının bilim dünyasına etkilerini, fiziğe ve bilime olan bakış açılarını, çalışma biçimlerini inceleyiniz ve notlar alınız.
- Cevap:
Üç bilim insanı hakkında kısa bilgiler:
İbnülheysem (965-1040)
- Yaşamı ve Dönemi: İslam Altın Çağı'nda yaşamıştır, bilim ve düşüncenin oldukça geliştiği bir dönemdir. Bağdat'ta bilim ve eğitim merkezi olan Beytül Hikme'de çalışmıştır.
- Bilimsel Çalışmaları: Optik alanında çalışmış, ışığın kırılması ve yansımasını incelemiştir. "Kitab el-Menazir" adlı eseri optik bilimine temel katkılar sağlamıştır.
- Bilim Dünyasına Etkileri: Deneysel bilimsel yöntemin temelini atmıştır.
- Fiziğe Bakış Açısı: Doğayı gözlemleyerek ve deneyler yaparak gerçeği araştırmaya odaklanmıştır.
Isaac Newton (1643-1727)
- Yaşamı ve Dönemi: İngiltere'de yaşamış, Aydınlanma Çağı’nın önemli bir figürüdür. Bilimin hızla geliştiği bir dönemdir.
- Bilimsel Çalışmaları: Hareket yasalarını ve yerçekimi teorisini geliştirmiştir. "Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica" adlı eseriyle ünlüdür.
- Bilim Dünyasına Etkileri: Klasik mekanik ve yerçekimi teorisi, modern fiziğin temellerini atmıştır.
- Fiziğe Bakış Açısı: Evrenin matematiksel ve düzenli olduğu görüşüne sahipti.
Albert Einstein (1879-1955)
- Yaşamı ve Dönemi: Almanya doğumlu, II. Dünya Savaşı sırasında Amerika’ya göç etmiştir. Dönemi, bilimsel devrimlerin ve dünya savaşlarının yaşandığı bir dönemdir.
- Bilimsel Çalışmaları: Görelilik teorisini geliştirmiştir. E=mc² formülü ünlüdür.
- Bilim Dünyasına Etkileri: Modern fiziğin temel taşlarından biridir, özellikle kuantum fiziği ve kozmolojiye büyük katkılar sağlamıştır.
- Fiziğe Bakış Açısı: Evrenin derin bir düzen ve bütünlüğü olduğuna inanmış, bilimsel merak ve araştırmanın önemini vurgulamıştır.
Konuya Başlarken
Evrendeki olay ve olguların gözlemlenerek nedenlerinin araştırılması ve ulaşılan bilgilerin doğruluğunun deneysel yöntemlerle test edilmesi yoğun çaba gerektirir. Bu süreçler, bilim insanlarının çeşitli özellikleri sayesinde gerçekleşir. Bilimsel gelişim sürecinin doğru anlaşılabilmesi için bilim insanlarının yaşamının, yaşadıkları dönemin, yaptıkları bilimsel çalışmaların bilinmesi gerekir. Bu bağlamda bilim insanlarının çalışmalarının bilim dünyasına etkilerinin, bilime bakış açılarının, çalışma biçimlerinin ve kişilik özelliklerinin incelenmesi çok önemlidir. İbnülheysem, Batlamyus’un astronomi ile ilgili çalışmalarını eleştirdiği Makale Fi’ş-Şükûk Alâ Batlamyus isimli bir eser yazmıştır. Bu eserinde bilgi edinme sürecinde eleştirel düşüncenin ve şüphenin önemini vurgulamaktadır. Gerçek bilgiye ulaşabilmek için incelenen metin veya bilginin sorgulanması, her detayın bütün yönleriyle titizlikle derinlemesine incelenmesi, kendi düşüncelerinin etkisinde kalınmaması gibi yollarla ilgili kılavuz niteliğinde olan bir eserdir.
Soru: İbnülheysem’in eserindeki yaklaşımı günlük hayatta nasıl uygulayabilirsiniz?
- Cevap: Karşılaştığım bilgileri hemen kabul etmek yerine sorgular, farklı ve güvenilir kaynaklarla karşılaştırırım. Kendi düşüncelerime uymasa da kanıtları tarafsızca değerlendiririm.