9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 134
1. Etkinlik Basınç
Amaç: Basınç ile ilgili çıkarım yapabilmeSüre: 30 dk.Araç Gereç: Kurşun kalem, kum, kumun konacağı iki kap, beş adet özdeş tuğla, cetvel, karton parçasıYönerge: Aşağıda verilen basamakları takip ederek etkinliği gerçekleştiriniz.
Soru: Aşağıda basıncın etkili olduğu durumlarla ilgili günlük hayattan bir örnek ile bu örneğin konfor, kolaylık ve işe yararlılık açılarından değerlendirildiği bir tablo verilmiştir. Tablodakine benzer örnekler belirleyerek verdiğiniz örnekleri konfor, kolaylık ve işe yararlık açısından değerlendiriniz ve tablodaki ilgili alanları doldurunuz.
- Cevap:
Soru: Katı meyve sıkacağının çalışma ilkesi, mekanik kuvvetin uygulanması ve bu kuvvetin meyveyi sıkıştırarak içindeki sıvıyı çıkarmasına dayanır. İşlem genellikle doğrudan kuvvet uygulanarak meyve üzerinde basınç oluşturulması ile gerçekleşir. Yukarıda basınç ile ilgili günlük hayattan bir örnek verilmiştir. Siz de benzer bir örnek vererek bu sistemlerin işleyişinde basıncın rolünü aşağıdaki alana yazınız.
- Cevap: Vida presi, genellikle metal şekillendirme veya delme işlemlerinde kullanılır. Bu alet, bir vidayı döndürerek presin üst ve alt plakalarını birbirine doğru hareket ettirir. Böylece malzemeye uygulanan basıncı artırır. Vida presi, vida mekanizmasının dönüş hareketini doğrudan basınca dönüştürür. Kullanıcı, vidayı döndürdükçe plakalar arasındaki mesafe azalır ve malzemeye uygulanan basınç artar. Bu basınç, metalin şekillendirilmesi veya delinmesi gibi işlemlerde malzemenin deformasyonuna neden olur. Basınç, malzemenin istenen şekle girmesini sağlayarak verimliliğini artırır.
Soru: Öğretmeninizin rehberliğinde gruplar oluşturunuz. Çalışma süresince grup arkadaşlarınızla takım hâlinde çalışmaya ve birbirinize destek olmaya özen gösteriniz.
- Cevap: Bu basamakta herhangi bir cevap beklenmemektedir.
Soru: Yapacağınız deneye başlamadan önce karekodda bulunan basınç ile ilgili simülasyonu inceleyiniz. Simülasyondaki değişkenlerden yararlanarak basınca etki eden etmenleri tahmin etmeye çalışınız.
- Cevap: Bu etkinliğin cevabı diğer sayfadadır. (Bkz. sayfa 135)