9. Sınıf Fizik — MEB Ders Kitabı Cevapları

9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 263

Soru: İkinci öğrenci, Türkiye’de 2000’li yıllardan itibaren enerji sektörünün ve sanayinin hızla gelişmesiyle atmosfere salınan karbondioksit gazı miktarının arttığını ve dünya ortalamasının üzerine çıktığını düşünmektedir. Öğrencinin bu görüşü grafiklerdeki hangi verilerle desteklenebilir?

• Cevap: İlk grafiğe göre Türkiye’de 1990 yılından itibaren enerji ve sanayi sektörünün atmosfere karbondioksit salımı sürekli artmış ve 2011 yılından itibaren Dünya ortalaması olan yaklaşık 410 milyon tonun üzerine çıkmıştır.

Bir grup öğrenci, ısıl denge şartlarını öğrenmek için bir deney tasarlıyor. Deneyde silindir şeklinde demir blok, küp şeklinde alüminyum blok ve su kullanıyorlar. Farklı kütle ve sıcaklıkta olan bu üç madde ile bir termometreyi ısı yalıtımlı, şeffaf bir termosun içine bırakarak termosun kapağını kapatıyor ve ısı alışverişinin tamamlanması için yeterince uzun süre bekliyorlar. Termometredeki sıcaklık değişiminin durduğu bu süre sonunda termosun içindeki suyun bir kısmının donarak buza dönüştüğünü, bir kısmının ise su olarak kaldığını görüyorlar. Maddelerin tek tek sıcaklıklarını kontrol ettiklerinde demirin sıcaklığının ilk sıcaklığı ile aynı olduğunu, alüminyumun sıcaklığının arttığını ve suyun sıcaklığının azaldığını tespit ediyorlar.

Buna göre;

Soru: Maddelerin ilk sıcaklıkları arasındaki büyüklük ilişkisi nedir?

• Cevap: T_su > T_demir > T_alüminyum

Soru: Isı alışverişi hangi maddeler arasında ve nasıl gerçekleşmiştir?

• Cevap: Isı alışverişi tüm maddeler arasında gerçekleşmiştir. Sürecin sonunda su ısı vermiş, alüminyum ısı almıştır. Demirin ise aldığı ve verdiği ısı birbirine eşittir.

Soru: Maddelerin denge sıcaklığı hakkında ne söylenebilir? Gerekçeleriyle açıklayınız.

• Cevap: Denge durumunda su ve buz birlikte bulunduğuna göre denge sıcaklığı 0 ^oC’tur.